Okullarımızda, çoğu zaman açmazları ile birlikte, “modern” (ve yeniçağın sistemi) sistem olarak adlandırılarak kapitalizm bizlere öğretildi. Malûm, 1991′de sosyalizm’in ölüm ilanını verdi bazıları… Hem de daha ölmeden! Burada bir Kapitalizm – Sosyalizm çekişmesi okumayacaksınız. Yalnızca, çok zamanlar önce Karl Marx’ın da Kapital kitabında yazdığına benzer, kapitalist sistem hakkında bir tür açmazlar listesi yazmaya çalışacağım…
Demokrasi kavramı, Türkiye Cumhuriyeti tarihi boyunca kimsenin ağzından düşürmediği bir laf haline gelmiştir. Ancak ne var ki, demokrasi kavramı, metalaşarak, günden güne uğradığı değer enflasyonu sonucu değerini kaybetmeye de başlamıştır. Cumhuriyet’in kurulduğu yıllarda ve takiben bir süre daha değerini korumuş olsa da, özellikle bu son dönemde içerisinde yeniden geçmişteki düşük değerine ulaştırılmıştır.
Türkiye, siyasetin hayatın her alana girdiği bir dönem yaşıyor. Belki değişiyor, belki de dönüşüyor. Ancak, bir gerçeklik var ki, Türkiye belki de tarihindeki siyasetin gündelik hayat içerisinde en çok konuşulduğu dönemlerden birisini yaşıyor.
İnternet, geçmişi çok eskiye dayanmayan, ancak diğer teknolojilere kıyasla, kısa zaman içerisinde büyük bir ilerleme kaydetmiş bir “araç”. Araç diyorum özellikle, çünkü internet insanlığın yarattığı, kullandığı ve faydalandığı bir ortam. İnsanın gerçek doğası internet değil, olamaz da, olmamalı da zaten.
Toplumsal düzen dediğimizde aklımızda canlanan şey muhtemelen (en genel şekilde) yöneten ve de yönetilen ikilisinin oluşturduğu bir topluluktur. Bir cemiyet, bir cemaat, bir iş yeri, bir köy, bir şehir, bir ülke… Tamamında büyüklü küçüklü yönetenler ve de yönetilenler mevcut. Bugün, toplumsal bir düzen, işte tam olarak tüm bunların bileşkesiyle oluşmuş olan ve karmaşıklığı kendi kavramını çoktan aşmış bir yapıya kavuşmuştur.
Baudrillard, simülasyon kuramında, var-olan -ya da var bile olmayan- gerçekliklerin, zemini olmayan bir gerçeklik varsayımı üzerinden gerçekmişçesine sunulması durumunu anlatmıştır…
(Biraz uzunca bir yazı oldu sanırım ama…)
Geçtiğimiz zamanlarda gerçekleşen vahşi bir cinayetin ardından zanlının yakalanma süreci ve yakalandıktan sonrası sürekli olarak Türkiye gündemini meşgul etti… Cem Garipoğlu ve Münevver Karabulut cinayetinden bahsediyorum…
Bu yakalanma olayı sonrasında, bu adreste aşağıdaki gibi bir yorum okudum:
Yıllardır bu “sosyal patlama” deyimine alıştık artık. Kökeninde sosyolojik bir durumu anlatan bu deyim, belki de halk diline geçebilmiş nadir sosyoloji terimlerinden de birisidir… Nihayetinde bugün, yılların birikimiyle, Dünya’nın her yerinde ve de Türkiye’de bir “sosyal patlama durumu” söz konusu. Ancak, ilginçtir ki, bunun önüne geçmeye çalışmak yerine, “emniyet sübapları” ile bu “patlama” engellenerek bundan nemalanıyor günümüzde…
Yunan felsefe geleneğinden doğmuş, yine o sistemle gelişmiş, demos ve kratos kelimelerinden türemiştir. Demos halk, kratos ise egemenlik anlamındadır. Demokrasi, halkın egemenliği demektir. Platon, 5000 kişilik “ideal devlet”inde demokrasi yönetimini öngörmektedir. Daha sonra bu sistem batı kökenli diğer devletlerce de uygulanmıştır. Gerek ilk çağ uygarlıklarında, gerek orta çağ uygarlıklarında değişik şekillerde de olsa ülke yönetimlerinde demokratik sistem uygulanmıştır.
Ortaçağ’dan girelim bugünden çıkalım şimdi. Defalarca yazıldı çizildi, mıncıklayalım biraz daha dağarcığımızı.
English